КРнын саламаттыкты сактоо министринин орун басары, КРнын Саламаттыкты сактоо министрлигинин Республикалык иммунопрофилактика борборунун директору жана эл аралык өнөктөштөр курулуш аянтчасындагы даярдыктардын жүрүшүн жана долбоорду ишке киргизүүнү талкуулашты.

Улуттук вакцина кампасынын курулуш аянтында жумушчу жыйын өттү. Жыйынга Кыргыз Республикасынын саламаттыкты сактоо министринин орун басары, Республикалык иммунопрофилактика борборунун директору, өлкөлүк өнөктөштөр жана долбоордун катышуучулары катышты. Бул жыйын курулуш этаптарын, аянтты даярдоону, объекттин техникалык талаптарын, жумуш графигин жана долбоорду өз убагында ишке киргизүүнү камсыз кылуу боюнча чараларды талкуулаган долбоорду башкаруу боюнча жумушчу топтун жыйындарынын уландысы болду.

Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин "Вакцина сактоочу кампаны куруу жөнүндө" буйругунун долбоорунун алкагында, Кыргыз Республикасынын Саламаттыкты сактоо министрлиги Республикалык иммунопрофилактика борбору менен биргеликте иммунизация системасынын туруктуулугун жана муздак чынжырдын ишенимдүүлүгүн камсыз кылуу үчүн негизги инфраструктуралык объект болгон жаңы Улуттук вакцина кампасын куруу боюнча стратегиялык долбоордун башталышын жарыялайт. Бул чечим саламаттыкты сактоо системасынын өсүп жаткан муктаждыктарын жана эл аралык стандарттардын талаптарын эске алуу менен, өлкө боюнча вакциналарды коопсуз сактоону жана үзгүлтүксүз жеткирүүнү камсыз кылуу максатында кабыл алынды.

Курулуш иштери Бишкек шаары, Ахунбаев көчөсү №186 дарегинде жайгашкан, 13 сотых атайын бөлүнгөн мамлекеттик жер тилкесинде жүргүзүлүп, Улуттук вакцина кампасын куруу үчүн Республикалык иммунопрофилактика борборунун балансына өткөрүлүп берилген. Долбоор Дүйнөлүк саламаттыкты сактоо уюмунун Европа боюнча аймактык кеңсесинин (ДССУ) стандарттарына ылайык ишке ашырылып жатат жана улуттук муздак чынжыр инфраструктурасын модернизациялоону максат кылат. ЮНИСЕФтин техникалык колдоосу менен техникалык-экономикалык негиздеме жана курулуштун алдын ала сметасы даярдалган.

Жаңы имараттын зарылдыгы ДССУ Европа регионалдык бюросунун миссиясынын тыянактары менен тастыкталды, анын отчетунда улуттук деңгээлдеги вакцина сактоочу инфраструктура жана жабдуулар иммунизация программасынын учурдагы жана келечектеги муктаждыктарына жооп бербей тургандыгы белгиленген. Негизги сунуштарга жаңысын куруу же колдонууга жарамдуу кубаттуулугун бир кыйла жогорулатуу менен бар болгон борборлоштурулган кампаны оңдоо кирген.

Долбоор эл аралык өнөктөштөрдүн колдоосу менен каржыланууда. Вакциналар жана иммунизация боюнча глобалдык альянс (ВИГА) курулушка 1 267 000 АКШ доллар бөлдү.

«Бул долбоорду ишке ашыруу өлкө үчүн стратегиялык жактан маанилүү. Жаңы Улуттук вакцина кампасы эл аралык вакцина сактоо стандарттарынын сакталышын камсыздайт жана иммунизация системасынын туруктуулугун бир топ жакшыртат», - деп белгиледи Кыргыз Республикасынын саламаттыкты сактоо министринин орун басары жана башкы мамлекеттик санитардык дарыгер Гүлбара Ишенапысова. 

«Заманбап борборлоштурулган кампаны түзүү муздак чынжырдын натыйжалуулугун жогорулатуунун негизги кадамы болуп саналат. Биз вакциналардын ишенимдүү сакталышын камсыздай алабыз, жаракасыз болуп кетүү коркунучун азайтабыз жана аларды өлкө боюнча таратуу ылдамдыгын жогорулатабыз», - деп баса белгиледи Республикалык иммунопрофилактика борборунун директорунун милдетин аткаруучу Гүлнара Жумагулова.

«Улуттук вакцина сактоо кампасын куруу Кыргыз Республикасында вакциналарды натыйжалуу башкаруу боюнча мурда жүргүзүлгөн баалоонун жүрүшүндө аныкталган негизги маселелердин бири болуп саналат. ЮНИСЕФ ГАВИ донору менен биргеликте бул маселени чечүүгө салым кошуу мүмкүнчүлүгүнө канааттанат, бул балдардын жана өлкө калкынын ден соолугуна пайдалуу болот. Бул вакциналарды улуттук деңгээлде коопсуз жана ишенимдүү сактоону камсыз кылат.», - деди Кыргызстандагы ЮНИСЕФ уюмунда иммунизация программалары боюнча координатор, саламаттык сактоо программасынын жетекчисинин милдетин аткаруучу Кубанычбек Монолбаев.

Жаңы Улуттук вакцина кампасы заманбап температураны көзөмөлдөөчү сактоо технологиялары, реалдуу убакыт режиминдеги температураны көзөмөлдөөнүн автоматташтырылган системасы, резервдик электр менен камсыздоо булактары жана санариптик инвентаризацияны башкаруу чечимдери менен жабдылат. Бул мекемеде өзгөчө кырдаалдарга жана жугуштуу оорулардын чыгышына камдалган резервдерди камтыган стратегиялык вакцина резерви сакталат.

Долбоорду ишке ашыруу төмөнкүлөргө мүмкүндүк берет:

·        улуттук вакцина сактоо системасын эл аралык стандарттарга ылайык келтирүү;

·        сактоочу жайдын жөндөмдүүлүгүн бир кыйла жогорулатуу жана биологиялык коопсуздук деңгээлин жакшыртуу;

·        өлкөнүн бардык аймактарын вакцина менен үзгүлтүксүз камсыз кылуу;

·        эпидемиологиялык коркунучтарга даярдыкты жакшыртуу;

·        иммундаштыруу системасына болгон коомчулуктун ишенимин бекемдөө.

Долбоордун стратегиялык маанисин жана бөлүнгөн каражатты жоготуп алуу коркунучун эске алуу менен, мамлекеттик органдарга курулушка ар тараптуу колдоо көрсөтүү тапшырылды. Кыргыз Республикасынын Саламаттыкты сактоо министрлиги Улуттук вакцина кампасынын курулушун баштоону жөнгө салуучу 2026-жылдын 11-мартындагы №255 буйругун чыгарды.

Объекттин ишке киргизилиши Кыргыз Республикасынын саламаттыкты сактоо системасын өнүктүрүүдөгү маанилүү этап болуп, иммундаштыруу программаларынын узак мөөнөттүү туруктуулугун жана калкты алдын алууга боло турган оорулардан ишенимдүү коргоону камсыз кылат.